Voor degenen die de 1e druk bezitten is een supplement met de nieuwe informatie gratis beschikbaar. Dit kan vanaf 8 april worden opgehaald bij Gerda Van Raan na telefonische afspraak (T 0318 413593). Verder is het verkrijgbaar in de kraam van HVOB tijdens de Midlentedag op 20 mei en Vlegeldag op 23 augustus.

Burgemeester roemt ‘Bennekom, Joods Toevluchtsoord’
 

Bennekom - Burgemeester Cees van der Knaap nam dinsdagavond de tweede druk van het boek 'Bennekom, Joods Toevluchtsoord 1940-1944' in ontvangst.

Historische vereniging Oud-Bennekom presenteerde het boek voor een volle zaal in De Brink. Auteurs Ad Nooij en Kees Heitink vertelden over de nieuwe informatie in het boek. 'Naar aanleiding van de eerste druk in 2012 kregen we veel reacties van lezers. Hieruit bleek uiteindelijk dat niet 131 maar 142 Nederlandse Joden in Bennekom ondergedoken zaten', aldus Nooij. 'Daarom kunnen vanaf nu mensen op de website van de vereniging reageren op dit nieuwe boek zodat we het actueel kunnen houden', vertelt Heitink. 

Burgemeester Van der Knaap roemde het boek: 'Het eerste deel was al prachtig en dit kan dus alleen maar beter zijn. Heel goed dat jullie al die tijd hieraan hebben gespendeerd. Mooi dat er nu een aanvulling is met meer informatie.' Het is volgens de burgemeester waardevol te blijven praten over dit onderwerp. 'Zo kregen onbekende gezichten een naam in dit boek. Herhalen is nodig om herhaling te voorkomen.' 

De tweede druk is te koop bij boekhandels Bruna en Novita in Bennekom voor 19,95 euro. De netto opbrengst is bestemd voor het leggen van struikelstenen in Bennekom, gedenkstenen in de stoep waar Joden in de Tweede Wereldoorlog werden weggevoerd. 

 

Voorjaarslezing 4 april 2017

Na het verschijnen van het boek "Bennekom Joods Toevluchtsoord 1940-1944" kregen de auteurs al snel meer informatie. Dit heeft geleid tot een aanvulling. Deze aanvulling van vijfentwintig bladzijden, deze komt ook beschikbaar als los katern, is ingebonden in de tweede editie van het boek. 

Eén van de uitkomsten van het nieuwe onderzoek is dat er in Bennekom nog eens vijf extra Stolpersteine zullen worden geplaatst.

De reactie op het boek hebben geleid tot nieuwe verhalen, verbeterde schrijfwijze van namen en een aantal kleine wijzigingen. Deze zijn allemaal opgenomen in de aanvulling. 

Het eerste exemplaar van de nieuwe druk zal aangeboden worden aan de burgemeester van de Gemeente Ede, Cees van der Knaap.

 

 

 

 

EERDERE BERICHTEN OVER HET BOEK

Auteurs Ad Nooij en Kees Heitink blikken terug

Reacties uit de hele wereld op Bennekoms boek

In het voorjaar 2012 vond de presentatie van het boek plaats in de Oude Kerk van Bennekom. Heitink: ,,Het was een supermooie avond voor mezelf, maar ook voor ons samen. Alle mensen die speciaal waren gekomen voor het boek, zoals de familie Durlacher die waren ondergedoken in Bennekom. Het was goed georganiseerd. Je voelde de emoties van de mensen die er waren en we kregen na afloop veel reacties. Zoals van Max van Weezel, wiens vader onderdook in Bennekom, die per se als laatste weg wilde gaan. Dat was heel mooi.”

Voor de auteur was het een bijzonder moment dat het boek klaar was. ,,Ik pak het nog steeds met veel plezier vast, het voelt gewoon mooi. Er staan geen echte fouten in, maar natuurlijk zijn er wel verbeteringen en aanvullingen. Ondanks dat het veel energie heeft gekost zou ik het zo weer doen, maar ik denk dat ik zo’n diepgaand boek niet zomaar weer zal meemaken. Er zijn niet zoveel onderwerpen in Bennekom die zich daarvoor lenen”, aldus Heitink.

Ondanks dat de presentatie van het boek al in het voorjaar was en er sindsdien veel exemplaren zijn verkocht, houdt het verhaal voor de leerkracht van scholengemeenschap Het Streek nog niet op. ,,Ik ben er nog heel vaak mee bezig.” Zo is hij onlangs in Kamp Westerbork geweest. ,,Ze hebben een tentoonstelling en die wil ik naar mijn school halen.” Verder is de Bennekommer gegrepen door een aantal mensen die in het boek voorkomen. ,,Zo verbleef Ludwig Frankenthal bijna een jaar in Kamp Westerbork voordat hij werd getransporteerd naar vernietigingskamp Sobibor. Dat is heel uitzonderlijk. Dat kwam ongetwijfeld omdat hij arts was. Ik wil graag meer te weten komen over zijn tijd in Westerbork. Het laat me nog niet los.”

Een ander onderduikster die Heitink nog bezighoudt is Ellis Lehman, die zelf ook een dagboek heeft uitgebracht. De 85-jarige belde de Bennekommer op vanuit Israël. ,,Belangrijke aanvullingen of verbeteringen zouden we uiteindelijk graag als extra document bij het boek willen uitbrengen. Dat kan bijvoorbeeld als brochure. Of in een andere vorm, we moeten wat doen met wat we nu horen.” Over het meisje op de cover is bijvoorbeeld een uitgebreide correspondentie boven tafel gekomen. ,,Deze heeft met name betrekking op het moeilijke afscheid door de pleegouders van dit meisje en de pogingen daarna om nog met haar in contact te komen. Het is een illustratie van leed dat pas na de oorlog zichtbaar werd. Joodse ouders gaven een kind weg om het te redden. Wanneer zij zelf de oorlog hadden overleefd, moest het kind zich opnieuw hechten aan zijn inmiddels ‘onbekende’ ouders, en moesten de pleegouders zich onthechten”, vertelt Nooij.

Het boek werd uitgebracht door de Historische Vereniging Oud-Bennekom. Normaal blijven die uitgaven in Bennekom. Dit boek ging echter de hele wereld over. ,,Het is naar een groot aantal landen verzonden. Zo werd een exemplaar gestuurd naar de broer van Max van Weezel in Berlijn. Een boek dat naar Israël was verzonden, kwam vreemd genoeg twee maanden geleden weer retour. Gelukkig konden we het met iemand meegeven die naar het land ging.”

De reacties op het boek kwamen dan ook vanuit verschillende hoeken. ,,Zo stond er bij de balie van het Joods Historisch Museum een Duitse mevrouw die vroeg naar informatie over een mevrouw die voorkwam in ons boek. Ze wilden in Berlijn een Stolpersteine (struikelsteen) als herinnering aan deze vrouw plaatsen,” aldus Heitink. De stenen vind je overal in Europa, zelfs in Nijkerk en Gouda, als markering van plekken van waaruit Joden gevlucht zijn. ,,De Duitse wilde meer weten over de gevluchte vrouw en kwam met mij in contact. Zodoende hebben wij nu ook weer meer informatie over deze onderduikster, zoals hoe ze voor de oorlog leefde.”

Er zijn diverse aanvullingen en correcties gemeld bij de auteurs. ,,Van één van de onderduikers, mevrouw Van Gelderen, was het ons niet bekend of zij de oorlog had overleefd. Nu is er echter een naoorlogse foto tevoorschijn gekomen waarop zij voorkomt, samen met mejuffrouw Van der Blom, die veel Joden heeft helpen onderduiken en onderduiker Siegfried Bachrach,” gaat Nooij verder.

Nooij en Heitink kijken met veel plezier terug op de tijd dat ze dit boek samen schreven. ,,We voelen elkaar goed aan en kunnen alles tegen elkaar zeggen. Het was een hele leuke periode. Je steekt veel van elkaar op. Vooral op het laatste half jaar dat we één of twee keer per week bij elkaar kwamen, kijk ik heel goed terug. Je leert elkaar goed kennen en waarderen,” vindt Heitink. Beiden zetten zich veel in voor de vereniging. Zo komt onder leiding van Ad Nooij verenigingsblad De Kostersteen uit. ,,Ik ben eigenlijk wel elke dag bezig met Oud-Bennekom. Ik heb nu alweer een idee voor een nieuw boek. Ik wil heel graag de historie van Bennekom levend houden”, besluit Heitink.

Het boek ‘Bennekom Joods Toevluchtsoord 1940-1945’ is op dit moment uitverkocht, in het najaar hopen wij het weer aan te kunnen bieden met een actuele bijlage.

 Signeersessie op de midlentedag in Bennekom

Wat er onder andere gezegd werd bij de boekpresentatie op 15 mei 2012:

Kees Heitink en Ad Nooij hebben een klasse stuk afgeleverd en we kunnen ook lering trekken uit dat stuk geschiedenis. Ik ben onder de indruk van de gedegenheid en de bevlogenheid waarmee leden van deze vereniging dit werk doen. Het interesseert veel mensen en dat blijkt ook wel uit de hoge opkomst bij deze presentatie”, was de reactie van de burgemeester. Ook hij voelde net als Ad Nooij door de persoonlijke verhalen van de Joden tranen in zijn ogen opwellen. Zoals dat van dokter Wim Kan, die veel Joden hielp onderduiken. ,,Ik vond het heel bijzonder om zijn foto te zien, omdat hij mijn moeder heeft geholpen bij de bevalling van mij.”

Max van Weezel, politiek commentator van Vrij Nederland, vond het een grote eer op de presentatie van boek te mogen spreken. ,,Ik ben dankbaar dat Ad en Kees zo’n initiatief hebben genomen. Ik vond onlangs op video een 8-mm film terug uit de jaren zestig met beelden van boerderij de Grietjeshoeve in Bennekom waar mijn vader ondergedoken was. Het was fijn om die beelden terug te zien.” Van Weezel verwees in zijn toespraak naar de ophef die op dodenherdenking in Vorden ontstond. ,,Dat geeft wel aan dat het nog heel erg leeft.” Hij vervolgde: ,,Enkele jaren geleden nam ik een boek over gevluchte Joden naar de Zaanstreek in ontvangst, waarin mijn moeder voorkwam. Met dat boek en deze over Bennekom heb ik een stukje van mijn vader en moeder teruggekregen.”

Professor ir. M.S. Elzas, voorzitter Stichting Joods Erfgoed Wageningen, was de laatste spreker van de bijeenkomst. Hij was erg blij met het boek. ,,Ik had de eer het voortijdig in handen te mogen krijgen. Het grootste compliment dat ik kan geven, is dat ik het in één adem heb uitgelezen.” Hij sprak de hoop uit dat het boek niet alleen zal worden gelezen door betrokkenen en mensen uit Bennekom, maar dat het een breed publiek zal bereiken. 

 

Copyright 2017 Historische Vereniging Oud Bennekom
Website by Henzen ontwerp & communicatie